زراعت
زراعت، علم بهینه سازی و پایداری تولیدات گیاهی
علم زراعت Agronomy یکی از شاخه های اصلی علوم کشاورزی است که به مطالعه و مدیریت تولید گیاهان زراعی می پردازد. هدف اصلی این علم افزایش کمیت و کیفیت محصولات گیاهی، بهره برداری بهینه از منابع طبیعی (آب، خاک و انرژی) و توسعه روش های پایدار کشاورزی است. زراعت علاوه بر نقش اقتصادی، اهمیت زیست محیطی و اجتماعی نیز دارد، چرا که تأمین امنیت غذایی و حفاظت از منابع طبیعی ارتباط مستقیمی با آن دارد.
شاخه ها و گرایش های علم زراعت
علم زراعت به دلیل گستردگی و ارتباط با سایر علوم، دارای شاخه ها و گرایش های متنوعی است که مهمترین آن ها عبارتند از:
-
عمومی و تخصصی
-
بررسی اصول کلی کشت گیاهان زراعی، عوامل رشد، نیازهای آب و غذایی گیاه، و شرایط محیطی.
-
مطالعه کشت گیاهان خاص مانند غلات، حبوبات، گیاهان صنعتی (چغندر قند، پنبه، نیشکر و …) یا گیاهان علوفه ای.
-
-
فیزیولوژی گیاهی
-
بررسی فرآیندهای زیستی و متابولیکی گیاهان زراعی مانند فتوسنتز، تنفس، انتقال مواد، و تأثیر عوامل محیطی بر آن ها.
-
کمک به اصلاح و بهبود روش های مدیریتی برای افزایش بازده.
-
-
اکولوژی
-
مطالعه رابطه گیاهان زراعی با محیط زیست و اکوسیستم های کشاورزی.
-
طراحی الگوهای کشت پایدار، تناوب زراعی و کشت مخلوط به منظور حفظ حاصلخیزی خاک و کاهش مصرف سموم و کودهای شیمیایی.
-
-
اصلاح نباتات و ژنتیک
-
به کارگیری دانش ژنتیک برای بهبود صفات گیاهان زراعی از نظر عملکرد، مقاومت به بیماری ها، آفات و شرایط نا مساعد محیطی.
-
تولید ارقام جدید با بازده بیشتر و کیفیت بهتر.
-
-
آبیاری و مدیریت منابع آب
-
بررسی نیاز آبی گیاهان، زمان و روش های آبیاری.
-
استفاده از فناوری های نوین آبیاری قطره ای، بارانی و هوشمند برای صرفه جویی در منابع آب.
-
-
خاک شناسی و حاصلخیزی خاک
-
مطالعه خصوصیات فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیکی خاک.
-
مدیریت کوددهی و بهبود ساختار خاک به منظور افزایش عملکرد گیاهان.
-
-
گیاه پزشکی و مدیریت آفات
-
کنترل آفات، بیماری ها و علف های هرز که عملکرد گیاهان زراعی را تهدید می کنند.
-
استفاده از روش های تلفیقی (بیولوژیک، مکانیکی و شیمیایی) برای کاهش خسارت ها.
-
-
زراعت مکانیزه و فناوری های نوین
-
به کارگیری ماشین آلات کشاورزی در آماده سازی زمین، کاشت، داشت و برداشت.
-
استفاده از فناوری های نوین مانند کشاورزی دقیق (Precision Agriculture)، پهپادها و سنسورها برای مدیریت مزرعه.
-
این علم، دانشی میان رشته ای است که از تلفیق علوم زیستی، مهندسی، محیط زیست و اقتصاد شکل گرفته است. با گسترش جمعیت جهان و محدودیت منابع طبیعی، نقش این علم در آینده بیش از پیش اهمیت خواهد یافت. توسعه شاخههای نوینی چون بیوتکنولوژی کشاورزی، کشاورزی ارگانیک و کشاورزی هوشمند نیز نشان دهنده پویایی و گستردگی این علم است.
